Category Archives: El Greco

Μια χρονιά πέρασε (Έτος El Greco)

043-f

Είμαι ένας έλληνας φωτογράφος. Τι λοιπόν μπορεί να μού πει σαν τέτοιον η περίπτωση του El Greco; Νομίζω ότι σαν φωτογράφου ελάχιστα και αυτά πολύ συγκαταβατικά. Η σχέση του Γκρέκο με το ρεαλισμό, πολύ περισσότερο της φωτογραφίας, είναι η σχέση του σχεδόν απόλυτου ασύμπτωτου. Δύσκολα μπορεί να σε εμπνεύσει ένας ζωγράφος οραματισμών και οπτασιών. Η υπερβατικότητα και η εξαΰλωση των μορφών του είναι ασύμβατες ιδιότητες με τη φωτογραφική γλώσσα και όσους την επέλεξαν ακριβώς για να αποφεύγουν τέτοιες μεταφυσικού χαρακτήρα ιδιότητες.028-F

Απ’την άλλη όμως η ιδιότητα του σαν γέννημα θρέμμα έλληνα-(δεν είναι υπέροχο ότι αυτή η ιδιότητα του είναι και το καλλιτεχνικό του ψευδώνυμο που τον έκανε παγκόσμια γνωστό, παρόλο ότι ο ίδιος υπέγραφε με το πραγματικό του ονοματεπώνυμο και μάλιστα στα ελληνικά;)-η ελληνική του λοιπόν ιδιότητα με κάνει περήφανο σαν έλληνα και μάλιστα διπλά περήφανο, αφού αυτός ο επεισοδιακός έλληνας είχε μια τόσο συναρπαστική προσωπικότητα που ξεπερνούσε και το ίδιο το δημιουργικό του έργο. Είναι μια μυθιστορηματική μορφή, παρόλο ότι τον γέννησε η σκληρή πραγματικότητα της ζωής και όχι η εικονικότητα ενός πικαρέσκου μυθιστορήματος.034-NV

Τα 400 χρόνια του θανάτου του γιορτάστηκαν σε Ευρώπη και Αμερική με πολλές εκθέσεις και συμπόσια, με προεξάρχουσα την μνημειακή έκθεση στο Τολέδο-μακράν η μεγαλύτερη συγκέντρωση έργων του Γκρέκο σε έναν τόπο από την εποχή που ζούσε και δρούσε εκεί. Η Ελλάδα της οικονομικής κρίσης και του πληγωμένου κτηρίου της Εθνικής Πινακοθήκης, τα κατάφερε, παρόλες τις αντίξοες συνθήκες να οργανώσει δύο τουλάχιστον μικρές εκθέσεις και να τιμήσει κι αυτή αυτόν που τόσο την τίμησε. Η Εθνική Πινακοθήκη, αδυνατώντας να οργανώσει η ίδια έκθεση αυθεντικών έργων του, προσέτρεξε στη νέα τεχνολογία και με ψηφιακές αναπαραγωγές μνημειακών και διάσημων έργων του έδωσε ένα εικονικό στίγμα του έργου του......El-Greco-Urban-Still-Life-DS

Δεν ανήκω στους φαν του Ελ Γκρέκο. Με την εξαίρεση κάποιων πορτραίτων του, η τέχνη του ούτε σαν πηγή έμπνευσης ούτε σαν πηγή απόλαυσης μού λέει κάτι ιδιαίτερο. Όμως η θέση του σπουδαίου αυτού έλληνα στην παγκόσμια ιστορία της τέχνης είναι εξασφαλισμένη δια παντός. Καταφέρνει και συνδυάζει σαν προσωπικότητα τόσα πολλά χαρακτηριστικά και τού έλληνα και του ισπανού-από σπόντα ακόμη και του ιταλού-ώστε μπορείς κάλλιστα να τον χαρακτηρίσεις σαν την επιτομή του ΜΕΣΟΓΕΙΑΚΟΥ Αναγεννησιακού ανθρώπου.

Υ.Γ. Αυτό που μ’αρέσει στη σημερινή ανάρτηση, που η αναφορά στο Γκρέκο είναι εντελώς προσχηματική, είναι πως και οι τέσσερις φωτογραφίες της-όλες από το ίδιο ακριβώς σημείο-είναι τόσο ρηξικέλευθα διαφορετικές η μία από την άλλη. Το πόσο κέφι έκανα αυτή τη φωτογράφιση, που λογικά δύσκολα θα μπορούσε να εμπεριέχει ενθουσιασμό αφού έλειπε το ζωντανό ανθρώπινο στοιχείο που συνήθως τον γεννάει ένα τέτοιο ενθουσιασμό, δεν λέγεται.Παραπέμπει κατευθείαν στη μουσική τεχνική του Θέματος και των παραλλαγών του-αν και κάτι ανάλογο έκαναν και οι Ιμπρεσιονιστές, που όχι σπάνια εξαντλούσαν όλες τις δυνατότητες που θα μπορούσε να τους προσφέρει ένας τόπος, ένας χώρος ή ένα μνημείο, η διαφοροποίηση όμως σ’αυτούς ήταν μάλλον τονικής φύσης και είχε να κάνει με το καιρό, τις εποχές ή τις διάφορες ώρες της μέρας και όχι κάποιο διαφοροποιημένο σε κάθε νέα, ξεχωριστή εικόνα μορφικό συντακτικό της.

Advertisements

Leave a comment

Filed under El Greco, Αστικές Νεκρές Φύσεις, Τοπίο