Monthly Archives: September 2016

Ο παρείσακτος

niarchos-foundation-dog-nikosroccos-bwΧτες στο Πολιτιστικό Κέντρο του Ιδρύματος Σταύρος Νιάρχος.  Πρωταρχικά επίσκεψη-δεύτερη-για εμπέδωση της εντύπωσης και της συγκίνησης για ένα τόσο σπουδαίο έργο υψηλής ποιότητας αριστοκρατικού Μαικηνισμού. Μετά η περιδιάβαση στις δύο εκθέσεις τις αφιερωμένες στις εμβληματικές μορφές της Νέας Ελληνικής Ζωγραφικής και Γλυπτικής-Μόραλη και Καπράλο αντίστοιχα.(Κάποια στιγμή θα κάνω αναρτήσεις για όλα αυτά και ιδίως για το κτήριο του ιδρύματος). Τις εντυπώσεις όμως-φωτογραφικά μιλώντας φυσικά-τις έκλεψε ένας παρείσακτος τετράποδος επισκέπτης και το χαριτωμένο επεισόδιο που ακολούθησε με τον φρουρό να προσπαθεί να οδηγήσει στην έξοδο το φιλότεχνο ζωντανό. Τόχω σαν απαράβατο κανόνα: είμαι τόσο φιλικός με τα πολιτιστικά περιβάλλοντα ώστε να είμαι απίστευτα χαλαρός. Για να παραφράσουμε λίγο το Νίτσε μπορούμε να μιλήσουμε για Χαρούμενη Απόλαυση της Τέχνης, τέτοια που να σού επιτρέπει εγρήγορση και ετοιμότητα και στην απόλαυση των τυχαίων και πρόσχαρα επεισοδιακών ανατροπών της ρουτίνας της σοβαρότητας τέτοιων χώρων.

Advertisements

Leave a comment

Filed under Γαβ και νιάου κι άμα λάχει τσίου, Μουσεία, ΠΟΛΙΤΙΣΤΙΚΟ ΚΕΝΤΡΟ ΙΔΡΥΜΑΤΟΣ ΣΤΑΥΡΟΣ ΝΙΑΡΧΟΣ, Φωτογραφίες δρόμου, street photography

Ένας αλήτης στο Magnum(Bruce Gilden)

bruce-gilden-screen-shot-2014-10-08-at-12-49-14Αμάχητο τεκμήριο και απόδειξη της μελαγχολικής παρακμής και κατάντιας του άλλοτε κραταιού κύρους και ανθρωπιστικών προδιαγραφών φωτογραφικού πρακτορείου MAGNUM είναι η αδιανόητη γι’αυτές τις προδιαγραφές ένταξη στις γραμμές του του από κάθε άποψη φρικαλέου Bruce Gilden. Είναι αλήθεια ότι έχει κοινό και μάλιστα φανατικό. Αυτό είναι όμως μια φριχτή αλήθεια και από μόνο του δεν μπορεί να δικαιολογήσει ένα σωρό άλλες παρόμοιας ηθικής και αντιαισθητικής εκφάνσεις της ζωής,από τη τυφλή τρομοκρατία, το ρατσισμό, τη θρησκοληψία μέχρι τα ναρκωτικά και τη παιδική πορνογραφία. Έχουν κι αυτά το κοινό τους, το ξέρουμε όλοι πολύ καλά. Αρκεί αυτό όμως για να τα δικαιώσει;

bruce-gilden-44ff5826afb2a561138ee22113b3723dΗ πρώτη ύλη του φωτογράφου δρόμου είναι ο άνθρωπος. Ο ανυποψίαστα και γι’αυτό ευάλωτος άνθρωπος του δρόμου, τυχαία περαστικός μπροστά από τις φωτογραφικές ξώβεργες που στήνει ο φωτογράφος δρόμου.  Ξώβεργες όμως που τις στήνει για να συλλάβει μια κατάσταση ή ένα στιγμιότυπο που να χαρακτηρίζει το μεγαλείο του μέσου ανθρώπου στην ευάλωτη πορεία του προς τα καθήκοντα και τις απαιτήσεις της καθημερινότητας του της-αλίμονο όμως!-τόσο αθώα ανυποψίαστης για το θρασύ φακό  πρόθεσης του κακόβουλου “φωτογράφου”. Αγαπάμε και τιμάμε τον άνθρωπο εμείς οι φωτογράφοι δρόμου ακόμη και όταν καμιά φορά-σπάνια-τον συλλαμβάνουμε στη μεγαλειώδη στιγμή της αδυναμίας του. Τη σεβόμαστε την ανθρωπότητα που φωτογραφίζουμε και αν καμιά φορά νιώθουμε τύψεις ότι μπορεί και να την εκμεταλλευόμαστε αυτό διασκεδάζεται ειλικρινά από τον πότε ηρωϊκό, πότε λυρικό, πότε υμνητικό και πότε τρυφερό τόνο των εικόνων μας. Δεν βγαίνουμε στο δρόμο με την αθέμιτη, ανίερη και βαθιά και προγραμματικά προσβλητική πρόθεση-ΣΚΑΤΟΨΥΧΟΣΥΝΗ την αποκαλώ μιά τέτοια βέβηλη πρόθεση- να τη ταπεινώσουμε αλλιώνοντας με καθαρά μηχανικούς, φωτογραφικούς τρόπους-άρα τεκμαρτά αληθοφανείς- τη παραζάλη της ταλαιπωρίας του ανυποψίαστου ανθρώπου του δρόμου.

GB. Wolverhampton. 2013. Beat-up man. James.

GB. Wolverhampton. 2013. Beat-up man. James.

Είναι αποκρουστικό και βαθιά αρρωστημένο αυτό που εκπέμπει ο φωτογραφικός χουλιγκανισμός αυτού του ανεκδιήγητου και απερίγραπτου αλήτη-η χυδαιότερη εκδοχή paparazzo από καταβολής  Φωτογραφίας, γιατί προσβάλλει απλό κόσμο που δεν είναι σε θέση καν να υπερασπιστεί τον εαυτό του ούτε καν νομικά, πόσο μάλλον πραγματικά την απρόβλεπτη στιγμή της ακαριαίας προσβολής που τόση αμηχανία φέρνει στον αδόκητα επιτιθέμενο.  Αλλά αυτή η αλητεία δεν είναι μόνο του φυσικού αυτουργού στο έγκλημα αυτό φωτογράφου αλλά και όσων υποθάλπουν μια τέτοια πρακτική και με παντοίους τρόπους ευνοούν την απάνθρωπη δράση του στο όνομα του στυλ και της φωτογραφικής καινοτομίας. Όλα αυτά τα παράσιτα της φωτογραφίας από γκαλερίστες, κριτικούς φωτογραφίας, εκδότες μέχρι επιμελητές μουσείων που στο αρρωστημένο παιχνίδι τους για πάση θυσία νέα και το δίχως άλλο ακόμη εντυπωσιοθηριακότερη εικονογραφία, ευνοούν οτιδήποτε αρρωστημένο, παράξενο και εκκεντρικό μπορεί να δημιουργήσει αίσθηση σε ένα αποσβολωμένο από τη βαθιά πλήξη κοινό που δεν ζητάει Τέχνη αλλά ακόμη τοξικότερες εντυπώσεις για ακόμη πιο εφήμερα μπιτάτες εμπειρίες.

diane-arbus-4416947820_1e0ac4234e

Diane Arbus

Ολο αυτό ξεκίνησε με τον χαρισματικό μεν αλλά απίστευτα ρηχό και αγχωμένο για επικοινωνιακή επιτυχία-ήταν μεγάλος μάστορας σ’αυτό-John Szarkowski. Από αυτόν ξεκίνησε η κουλτούρα της λατρείας του εκκεντρικού, του εξεζητημένου, του παράξενου. Προώθησε συνειδητά ένα είδος αντικομφορμιστικής φωτογραφίας που δημιούργησε μεν αίσθηση-η καημένη, η αδιέξοδη Diane Arbus  και ο μόνιμα σε σύγχυση διατελών, σκόρπιος και απελπιστικά ολίγιστος Winograd, δικά του εργαστηριακά δημιουργήματα είναι.

Θα αντιτείνει κανείς ότι είτε μας αρέσει είτε όχι είναι και αυτό ένα στυλ. Προφανώς και είναι αν και προσωπικά αμφιβάλλω αν πίσω από αυτό το “στυλ” υπάρχει συγκροτημένο μυαλό που προγραμματικά να το εκπονεί και να το διεκπεραιώνει προς ένα πειστικό αισθητικό σκοπό. Ο Platt Lynes, o Joel Peter Witkin ακόμη και ο αντιπαθέστατος Robert Mapplethorpe, υπηρέτησαν μια τέτοια αισθητική αλλά όσο εκκεντρικοί και να να είχαν υπάρξει ήταν προφανές ότι είχαν τη στέρεη αισθητική, καλλιτεχνική, πνευματική και μορφωτική συγκρότηση να το διακηρύξουν και να το εφαρμόσουν με κύρος και πειθώ για τις υψηλές τους προθέσεις. Ήταν συγκροτημένες καλλιτεχνικές προσωπικότητες. Για να μη μιλήσω για τον Helmut Newton που έκανε την εκκεντρικότητα υψηλού αισθητικού επιπέδου στυλ.

478.1953

de Kooning, Willem

Από την άλλη η Φωτογραφία έχει την ιδιότητα να ταυτοποιεί την αναπαράσταση με την αλήθεια μιας πραγματικότητας που καταγράφηκε μηχανικά και μάλιστα στη περίπτωση του Γκίλντεν με συνειδητή τη πρόθεση της παραμόρφωσης μέσα απότην ιδιαίτερη χρήση των διαθέσιμων φωτογραφικών μέσων-φλας, παραμορφωτικός ευρυγώνιος, εξίσου παραμορφωτική γωνία λήψης. Οι αντίστοιχες εικόνες του μεγάλου εξπρεσσιονιστή ζωγράφου Willem de Koooning, οσοδήποτε αποτροπιαστικές και να θέλουν να δείχνουν ποτέ δεν ταυτοποιούν το αναπαριστώμενο πρόσωπο με κάποιο συγκεκριμένο και υπαρκτό ακόμη και στη περίπτωση που κάποιος θα μπορούσε αυθαίρετα με μια λεζάντα να επιχειρήσει να το κάνει. Δεν θα μπορούσε ποτέ να πείσει. Το όποιο ειδικό άτομο ποζάρισε για τον ντε Κούνινγκ κρατά αλώβητη την αναπαραστατική του προσωπικότητα και δεν είναι ούτε μπορεί να νιώθει προσβεβλημένο. Με τον Γκίλντεν όμως αυτή και υπάρχει και παραμένει εσαεί και σαν προσβολή προβάλλεται μέσα από κανάλια κύρους όπως οι γκαλερί, τα περιοδικά τέχνης ακόμη και τα μουσεία-σίγουρα ερήμην της συνειδητής πρόθεσης των αναπαριστώμενων προσώπων και της βαθιάς προσβολής που τους γίνεται.

William

Bruce Gilden: William

Οχι, δεν θέλω να πω ότι πρέπει να διωχθεί ποινικά και να απαγορευτεί η “τέχνη” αυτού του θρασυμιού.Χάρη θα του κάναμε με τέτοια επικοινωνιακά χρυσοφόρα κίνηση. Αυτό που πρέπει να γίνει είναι η όσο το δυνατό πιο έγκαιρη και πιο αποφασιστική αποδόμηση της φασιστικής νοοτροπίας και συγκρότησης δράσης του. Η εικονογραφία του είναι ένα μεταμοντέρνο γκέτο, το εικονογραφικό ισοδύναμο του Μπούχεβαλντ και του Νταχάου, που μόνο σκοπό έχει ασεβώντας πάνω στα ανυπεράσπιστα θύματα του να τους φορέσει το κίτρινο αστέρι της νεορατσιστικής του “τέχνης”. Σαν τους Ναζί το ίδιο κι αυτός δεν δείχνει ούτε το ελάχιστο ίχνος συμπάθειας για τα θύματα του. Είναι ανελέητος απέναντι τους όσο και ο πιο βάναυσος και σαδιστικός βασανιστής.

Leave a comment

Filed under BRUCE GILDEN

Τα φιλιά δεν είναι λόγια

couple-kiss-ermou-syntagma-nikosroccosΠαρότι εκφέρονται από τα ίδια όργανα, τα φιλιά δεν είναι λόγια για να μπορείς να πεις ότι πήγαν χαμένα. Μπορούν άνετα να είναι αυτοσκοπός και έχουν μια αυτάρκεια τη στιγμή που εκδηλώνονται που ικανοποιούν-προπάντων ψυχικά και ηθικά- το χρήστη τους. Τα φιλιά δεν είναι σαν τα λόγια-το ξαναλέμε!-δεν πάνε ποτέ χαμένα, παρόλο ότι έχουν και αυτά τον-τόσο τερπνό άλλωστε-πτητικό τους χαρακτήρα: όμορφα φιλιά πτερέοντα, αποθηκευμένα εσαεί στις χωρίς αυτιά κρύπτες της ψυχής που λέγεται πρόσχαρη και δεκτική σάρκα !

Leave a comment

Filed under Couples, Ζευγάρια, Φωτογραφίες δρόμου, street photography

Η αντίσταση του καλοκαιριού

bikes-boys-children-pedion-areos-nikosroccos-bwΑν και ελαφρά λαβωμένο, το καλοκαίρι εξακολουθεί να ανθίσταται ακόμη σθεναρά. Ηρωικοί υπερασπιστές του οι πιτσιρικάδες που δεν τους κάνει καρδιά να αποχωριστούν το είδος της ανέμελης ελευθερίας που τούς προσφέρει αυτή η καρπούζικα ολόγλυκια εποχή. Είναι σχεδόν δυό βδομάδες τα σχολεία ανοιχτά αλλά δεν υπάρχει ακόμη ούτε η ελάχιστη υποψία σκιάς από τα βασανάκια του στα γελαστά τους χείλη. Έχω καταλήξει στο ότι κάθε εποχή αντιστοιχεί και σε μια ηλικιακή ομάδα. Το συμπέρασμα μου αυτό βέβαια με κατατάσσει αυτόματα στη μελαγχολική τάξη του φθινοπώρου-του σεπτεμβριανού ακόμη, βοηθούσης βέβαια και της αισιόδοξης ιδιοσυγκρασίας μου. Παρόλα αυτά και οι φθινοπωρινοί τύποι ξέρουν να αγαπούν το ίδιο ειλικρινά, ανυπόκριτα και ενθουσιαστικά το καλοκαίρι και προσβλέπω σε πολλά ακόμη τέτοια καλοκαίρια, ακόμη και όταν κάποτε ενσκήψει ο χειμώνας που ελπίζω να μού έρθει ντυμένος καλοκαιρινά.

Leave a comment

Filed under Φωτογραφίες δρόμου, street photography

Η κινητήρια δύναμη του Πολιτισμού

antonis-benakis-portrait-benaki-museum-nikosroccos-bwΚατασταλλαγμένος και απολύτως ακομπλεξάριστος απέναντι στο πλούτο και σίγουρα απαλλαγμένος από τα αρρωστημένα ιδεολογήματα που κατατυράννησαν και τη δική μου γενιά και-πώς θα μπορούσα να το αποφύγω;-ακόμη και μένα τον ίδιο, κατέληξα στο συμπέρασμα ότι η αληθινή γενεσιουργός αιτία του Πολιτισμού είναι το Δημιουργικό, το Παραγωγικό Κεφάλαιο. Αυτό κινεί την Επιστήμη και τις κατακτήσεις της. Αυτό βρίσκει λύσεις για βιωτικές ανάγκες μας. Και στο τέλος-τέλος, αυτό επενδύει στο όχι ιδιαίτερα προσοδοφόρο είδος εκείνο πολιτισμού που οι πιο πολλοί ξέρουμε σαν Τέχνη. Αν δεν υπήρχαν οι Μέδικοι στη Φλωρεντία ποια θέση στο χάρτη του Πολιτισμού θα είχε η λουλουδόπολη της Τοσκάνης; Με τα φράγκα του Σίνα έχουμε Ακαδημία στην Αθήνα. Με του Βαλλιάνου τα λεφτά και του Νιάρχου το κληροδότημα έχουμε παλιά και νένα Βιβλιοθήκη. Με το Σούτσο, το Ροδοκανάκη, το Κουτλίδη έχουμε Εθνική Πινακοθήκη. Με το Χρήστο Λαμπράκη έχουμε Μέγαρο Μουσικής. Με τον Εμμανουήλ Μπενάκη-η φωτογραφία της ανάρτησης από ένα εντυπωσιακό ακραιφνώς ελληνικό πορτραίτο του-δυστυχώς δεν θυμάμαι το δημιουργό αυτού του υπέροχου και τόσο πρωτότυπου έργου!-έχουμε τις σπουδαίες συλλογές Μπενάκη διάσπαρτες σε διάφορα κτήρια στην Αθήνα. Και πόσους παραλείπω αλήθεια;

peter_paul_rubens_-_helene_fourment_-_lissabon_museu_calouste_gulbenkian_-_21-10-2010_13-18-39

Από το λαό της Σοσιαλιστικής Δημοκρατίας της Ρωσίας πεσκέσι του Στάλιν στον κεφαλαιοκράτη μεγαλοπετρελαιά Γκιουλπεκιάν που το δώρισε με τη σειρά του στο λαό της Πορτογαλίας! Σχιζοφρενικός σοσιαλισμός!

 

Την εποχή του Σοσιαλισμού στη Σοβιετική Ένωση και παρόλες τις μεγαλόστομες διακηρύξεις για προστασία των καλλιτεχνικών θησαυρών του λαού, ο Στάλιν άνοιξε μπίζνα και ξεπουλούσε ΜΑΖΙΚΑ ανεπίληπτης ομορφιάς αριστουργήματα των μεγαλύτερων δημιουργών της Παγκόσμιας Τέχνης(Jan van Eyck, Rubens, Rembrandt, Tiziano, Raphael, Botticelli, Perugino, Frans Hals, Watteau, Poussin, Claude Lorrain, Houdon, Chardin, Boucher, Veronese, Giambattista Tiepolo, Bellotto και δεκάδες άλλα ων ουκ έστιν αριθμός!). Τα έργα αυτά του Ρώσικου λαού κατέληξαν τελικά να γίνουν κτήματα άλλων λαών αγορασμένα από ιδιώτες κεφαλαιοκράτες και προσφερμένα από αυτούς στα κρατικά μουσεία των χωρών τους. Τα λόγια από τη μια, ο κλούβιος βερμπαλισμός της προγραμματικής μεγαλοστομίας και τα έργα απ’την άλλη. Με το τέλος του Σοσιαλιστικού καθεστώτος στη Σοβιετική Ένωση το Ερμιτάζ είχε πια καταντήσει η σκιά του ένδοξου εαυτού του και που δεν κατάφεραν να το σώσουν η ένταξη σ’αυτό των αριστουργημάτων των συλλογών του Σούκιν και Μοροζόφ που έτσι κι αλλιώς σκόπευαν και αυτοί οι μεγιστάνες να τα δωρήσουν στον ρωσικό λαό. Στο ίδιο ακριβώς διάστημα τα αντίστοιχα ευρωπαϊκά και αμερικανικά μουσεία πολλαπλασίασαν καιαριθμητικά και ποιοτικά τις συλλογές τους και κατάφεραν να ξεπεράσουν το θρυλικό Ερμιτάζ που ουσιαστικά υπάρχει σαν όνομα κύρους χάρις στο μυθικό παρελθόν του και πολύ λιγότερο στο αισθητά φτωχότερο και απογυμνωμένο από μοναδικά αριστουργήματα παρόν του-άντε να ξαναβρεί Jan van Eyck  ή τη Madonna Alba του Ραφαήλ!

raphael_-_the_alba_madonna_-_google_art_project-1

Raphael: Madonna Alba. Κάποτε στις Συλλογές του Ρώσικου Μουσείου Ερμιτάζ. Πουλήθηκε επί Στάλιν για να καταλήξει, δώρο από τον Andrew Mellon, στην Washington National Gallery of Art, σαν ο σημαντικότερος πίνακας του Ραφαήλ σε ολόκληρη την Αμερικανική Ήπειρο.

 

Leave a comment

Filed under Η τέχνη της προσωπογραφίας, Μουσεία, Μουσείο Μπενάκη

Στ Άγιου Λουκά την Εκκλησία(παραλλαγή στο Σικελιανό)

ag-loukas-children-playing-nikosroccosΣτ Άγιου Λουκά την εκκλησία απ’ όσες

γυναίκες των Πατησίων συμμαζευτήκαν

να παίξουν μπάλα ή να τα σιγοπούνε κι όσες

μανάδες περιμένανε του καλοκαιριού το τέλος

να το κλάψουνε στου καρπουζιού το ξόδι

ποια να στοχάστη πως από Δευτέρα στα ανοιχτά πια σχολεία

ο θρήνος θάπεφτε βαρύς για ένα ακόμη καλοκαίρι που

τόσο νωρίς κι αυτό εχάθη…

Leave a comment

Filed under Φωτογραφίες δρόμου, street photography

Δυό Ελένες

249Συνοικία το “Κινεζικό Όνειρο”. Εκεί όπου μαίνεται ο εμπορικός πόλεμος για δυό αδειανά πουκάμισα, δυό Ελένες.

Leave a comment

Filed under Αστικές Νεκρές Φύσεις, Φωτογραφίες δρόμου, Urban Still Life