Monthly Archives: January 2014

Απλά πράγματα

Ermou-Awning-DSΤι είναι η τέχνη; Ένα απλό, φτηνό ύφασμα, μιά τσόχα, απλωμένη κάπως και που με τη συνέργεια του φωτοδότη ήλιου, μετατρέπεται σε τρόπαιο απαστράτουσας, καθηλωτικής ομορφιάς στη πληκτική καθημερινότητα μας.IMG_0011-(2)--2-DS

 

Advertisements

Leave a comment

Filed under Αστικές Νεκρές Φύσεις

Λέγε μου τέτοια!

Man-Dog-Zappeion-WB-DS

Leave a comment

January 31, 2014 · 6:58 am

Έγινε παρεξήγηση

Landscape-with-Shadow-Adrianou-Str.-WB-DS-2Αν κάτι το γνωρίσεις καλά, μοιραία,  από κάποια στιγμή και πέρα μπορείς, εμβαθύνοντας,  να αποστασιοποιηθείς τόσο πολύ από αυτό και το βλέπεις πια τόσο πολύ αντικειμενικά ώστε να μπορείς να το αναγάγεις ακόμη και στην πρωτεϊκή του ουσία. Και η ουσία, η αντίληψη της ουσίας, είναι η αφαίρεση, είναι η γενική του αρχή, το αίτιο του, ο πυρήνας του αίτιου του.

Ένας δρόμος που ξέρω πολύ καλά, που ξέρω κάθε πέτρα του, κάθε χορτάρι του και ποιο σύννεφο περνά, ποια μέρα, για να αφήσει πού τη σκιά του, είναι η οδός Αδριανού-ειδικά το τμήμα της από το σταθμό του Θησείου μέχρι την οδό Άρεως στο Μοναστηράκι. Εδώ σ’αυτό το δρόμο έχω τραβήξει κάποιες χιλιάδες φωτογραφίες και πολλές πολλές εκατοντάδες από αυτές τις έχω τυπώσει κιόλας. Όλη η γνώριμη θεματική μου μπορεί άνετα να συμπυκνωθεί σ’αυτό το δρόμο μόνο. Όλες οι εκδοχές εικονογραφίας που έχω αναπτύξει στα πάνω από 25 χρόνια ενεργητικού φωτογραφικού βίου μπορούν να βρεθούν σ’αυτό τον σχετικά μικρό δρόμο: φωτογραφία δρόμου, τοπίο, αρχιτεκτονική φωτογραφία, αστική νεκρή φύση, πορτραίτο. Όλα εδώ. Εδώ ακριβώς έκανα και τις πιο τολμηρές αφαιρετικές εικόνες μου-μια δυό νομίζω πως έχω ήδη αναρτήσει αλλά δεν θυμάμαι με ποια ετικέτα τις καταχώρησα.

Για να δουλέψεις αφαιρετικά πρέπει να έχεις τόσο πολύ εμπεδώσει το στοιχείο που θα επεξεργαστείς αφαιρετικά ώστε, καταντάει η αφαίρεση να είναι σχεδόν το παιδί της εξειδίκευσης. Η αφαίρεση να γεννιέται από την εμπερίστατη σπουδή της λεπτομέρειας ή από το αντίθετο της, τη πυκνοσυγκερασμένη γενίκευση. Επειδή αυτή τη φάση, σαν φωτογράφος δρόμου,  την κάνεις όχι στο στούντιο, όπου είσαι μόνος και δεν τρέχει τίποτα με ποιο τρόπο δουλεύεις αλλά στο δρόμο, πολλές φορές μπροστά σε κόσμο, σε πολύ κόσμο,  το να σε βλέπουν καθηλωμένο μπροστά σε έναν άδειο τοίχο να τον σημαδεύεις με τη κάμερα, ενέχει το σοβαρό κίνδυνο να σε περάσουν και λίγο σαλεμένο-το λίγο ασφαλέστατα και είναι ευφημισμός! Αν κάτσω να παραθέσω το ποια σχόλια έχω ακούσει όλα αυτά τα χρόνια στη διάρκεια των λήψεων-αυτών που στους τρίτους φαίνονται ανεξήγητες και τελικά παράλογες, μια πολύ ιδιότυπη έκδοση θα εγκαινίαζε ένα νέο είδος καλλιτεχνικής παραφιλολογίας: τη παρεξήγηση.

Leave a comment

Filed under Αστικές Νεκρές Φύσεις, Τοπίο, Φωτογραφία και Αφαίρεση, Φωτογραφίες δρόμου

Τα κορίτσια των Τριών Ιεραρχών

Panepistimiou-WB--R-DSΜη μού πείτε ότι βρίσκετε βέβηλη την ιδέα οι τρεις Ιεράρχες να είχαν δεσμό ή να ήταν παντρεμένοι; Δέστε πόσο όμορφο ακούγεται να υπήρχαν η κυρία Χρυσοστόμου, η κυρία Βασιλείου και η κυρία Γρηγορίου! Δεν θα σας θύμιζε εκείνες τις περίφημες κυρίες στην ηθογραφία του Τζαβέλλα “Η δε γυνή να φοβήται τον άνδρα”; Πόσο θα προωθούσαν με νέο, ενισχυμένο κύρος τον ιερό θεσμό του γάμου! Κι εκεί που στις εικόνες τους βλέπεις συνήθως τρία γεροντομπακούρια, δεν θάταν απείρως πιο όμορφο να έχουν δίπλα τους και τις συντρόφους στη ζωή και στον έμπρακτο λόγο του Θεού για αγάπη;people200-011-(8)-WB-Ds

Φανταστείτε κι αυτό: θα παίρνανε αγκαζέ τους άντρες τους και θα πήγαιναν για ψώνια στην Ερμού της Ιερωσύνης, την οδό αγίας Φιλοθέης στη Πλάκα, πίσω απ΄τη Μητρόπολη. Όμορφα πράγματα δηλαδή, όχι μαγκούφικα.

Leave a comment

Filed under Editorial Photography, Αστικές Νεκρές Φύσεις

Η κλεμμένη και ο κολακευμένος

Roma-Galleria-Borghese-WB-DSΑν και μ’αρέσει σαν φωτογραφία, παρολαυτά δεν με ενθουσιάζει. Βασικά αυτό που με χαλάει είναι οι τσάντες των κοριτσιών-ειδικά η λευκή με την άσπρη σακούλα-που κάνουν την εικόνα πιο πεζή από όσο θα ανεχόμουν να είναι. Όμως είναι γλυκιά φωτογραφία και τα κορίτσια, το καθένα με το δικό του τρόπο, εμπνέουν αισθήματα και γεννούν αντιδράσεις στο θυμικό του θεατή.  Ειδικά το κορίτσι δεξιά, με το στοχαστικό προφίλ που το περιγράφει με απαράμιλλη ηδύτητα το πάλευκο παρθενικό φως που μπαίνει απ’το παράθυρο. Το θέμα όμως είναι αυτό που με συνάρπαζε πάντα σ’αυτή την εικόνα: η φωτογραφική πράξη στα πιο ταπεινά της, στα πιο ανυπόκριτα της και ταυτόχρονα στα πιο ποιητικά της.

Η φωτογραφία τραβήχτηκε στο προθάλαμο της θρυλικής Galleria Borghese στη Ρώμη. Ένα μουσείο μικρό, κοσμαγάπητο και φοβερά φωτογενές, επειδή έχει πολλή γλυπτική κι έτσι δίνει ευκαιρίες για ευρηματικές γωνίες. Όμως όποτε και να πήγα ο κόσμος ήταν πολύς, τα φλας δημιουργούσαν αντιφωτογραφική τελικά ατμόσφαιρα και συνακόλουθα διάθεση κι έτσι δεν έχω ούτε μία εικόνα από τις αίθουσες αυτές που πολλά προσδοκούσα ότι θα καταφέρω. Δεν είναι άλλωστε τυχαίο ότι σπάνια θα δεις αξιόλογη εικόνα από αυτό το μουσείο και ειδικά από τις αίθουσες του ισογείου, που μοιάζουν τόσα πολλά να υπόσχονται-ο 1ος όροφος είναι εντελώς αντιφωτογραφικός. Είναι η Πινακοθήκη και ακριβώς γι’αυτό το λόγο το φως που μπαίνει απ’τα παράθυρα είναι ελεγχόμενα λίγο.

Εν πάση περιπτώσει αυτή η φωτογραφία μαζί με άλλες-καμιά  εικοσιπενταριά συνολικά-δεν θυμάμαι ακριβώς νούμερο-είναι και η μόνη συμμετοχή μου σε έκθεση στο εξωτερικό, σε κάποια Biennale. Επειδή ποτέ δεν με ενθουσίαζε η σύλληψη της ιδέας Έκθεση και ειδικά Έκθεση Φωτογραφίας, ναι μεν συμμετείχα, ναι μεν πήγα στη πόλη που η έκθεση έλαβε χώρα αλλά την ίδια την έκθεση δεν την επισκέφθηκα. Είναι γεγονός ότι είμαι και λιγάκι αγοραφοβικός και όχι ιδιαίτερα κοινωνικός αλλά ο λόγος που δεν πηγαίνω σε τέτοιες εκθέσεις, ακόμη και αν με αφορούν προσωπικά σαν συμμετοχή, είναι ότι δεν με ενδιαφέρει η όλη ιδέα. Η φωτογραφία είναι ένα λαϊκό είδος εικόνας που ζει μέσα στα πλαίσια της αναπαραγωγής της και της διανομής της. Η μοναδικότητα της είναι η διηνεκής αναπαραγωγικότητα της, που διατηρεί την αρχική της ποιότητα-όση έχει-αμετάβλητη σε κάθε νέα αναπαραγωγή. Από την άλλη δεν μπορώ να καταλάβω-πέρα από τη διάθεση κερδοσκοπίας που εμπεριέχει η μεθόδευση-αυτή την ανόητη υπεραξία που δίνεται σε ένα είδος, όπως η φωτογραφία, που είναι φτιαγμένο για να είναι άπειρα πολλαπλό. Ένα θεμιτό κέρδος για τον καλλιτέχνη και τον διακινητή μεταπράτη το καταλαβαίνω αλλά τα αστρονομικά ποσά για έργα που μπορούν να πολλαπλασιαστούν πολλαπλάσιες φορές από όσα πιξελ περιέχουν, καταντάει ασύγγνωστη απάτη από την πλευρά του πωλητή και εξίσου ασύγγνωστη βλακεία από τη πλευρά του αγοραστή.

Στην έκθεση εκείνη λοιπόν πούλησα, με την έννοια ότι με προσέγγισε κάποιος αγοραστής, μού πρότεινε  ένα πολύ λογικό ποσό, όσο ένα απολύτως νόμιμο και θεμιτό όριο κέρδους και αγόρασε μια ντουζίνα φωτογραφίες. Όμορφα, λογικά, τίμια και σταράτα πράγματα, που σού δίνουν τη χαρά της καθαρής και τίμιας συναλλαγής. Πήρα όση χαρά θα αντιστοιχούσε σε κάθε δουλειά που πληρώθηκε γιατί πρώτα και κύρια εκτιμήθηκε. Η έκπληξη όμως μού ήρθε από αλλού. Την προτελευταία μέρα της έκθεσης μού τηλεφώνησαν από τη Γραμματεία της Biennale και μια καταρρακωμένη από οξύ πόνο κυρία, με φωνή πνιγμένη σε αδόκητο κοπετό, μου διεκτραγώδησε, από τα έγκατα της πιο βαθιάς οδύνης-μού θύμισε την μεγάλη μας τραγωδό Κατίνα Παξινού-ότι συνέβη κάτι πολύ πολύ δυσάρεστο και δεν ξέρει πώς να μού ζητήσει συγγνώμη, ικετεύοντας σχεδόν την επιείκεια μου και το έλεος μου. Δεν καταλάβαινα τίποτα. Δεν ένοιωθα να μού έχει συμβεί τίποτα κακό  στα πράγματα που είχα στην εποπτεία μου και δεν μπορούσα να καταλάβω τι μπορεί να ήταν αυτό το τόσο συγκλονιστικό που λάξευε τόσες ψυχικές θύελλες σ’ αυτή την άτυχη βασανισμένη νέα που μού τηλεφωνούσε με τόσο λιγωμένο σπαραγμό. Όλη λοιπόν εκείνη η απροσδόκητη παράσταση ήταν για να μού ανακοινώσει ότι κάποιος είχε κλέψει τη φωτογραφία της σημερινής ανάρτησης!  Χαχαχαχαχα! Η είδηση με γέμισε με απίστευτο, με παλαβό ενθουσιασμό! Κάποιος ρισκάρισε να ρεζιλευτεί για την κλοπή ενός ποταπού αντικειμένου, μιας φωτογραφίας,  χωρίς καμιά ιδιαίτερη αξία, μόνο και μόνο γιατί τού άρεσε. Και μάλιστα χωρίς εμέ  να μού κοστίσει κάτι περισσότερο πέρα από μια πιθανή νέα ανατύπωση της αν χρειαζόταν-δεν χρειάστηκε να τυπώσω για μια μέρα που έμενε μέχρι να κλείσει η έκθεση. Ποτέ δεν ένοιωσα να έχω κολακευτεί βαθύτερα και ειλικρινέστερα σ’ολόκληρη τη φωτογραφική μου ζωή.

Leave a comment

Filed under Italia Felice, Μουσεία, Roma

Ο γεωμετρικός λόγος του Θεού.

Milano-Dance-Symmetry-Duomo-Arab-people-WB-1-DSΠαρόλο ότι ο χορός ενέχει την πιθανότητα η ευωχία να καταλήξει σε ανεξέλεγκτη έκσταση, την ίδια στιγμή μπορεί να αποκαλύψει και τη συντακτική δύναμη της μουσικής που κατά κάποια έννοια είναι το αντίθετο της. Ο κυκλικός χορός είναι η ανάγκη της ανθρωπότητας να εκφραστεί συλλογικά μέσα από τη συντεταγμένη φόρμα. Και ενώ ο κάθε χορευτής διατηρεί την ατομικότητα της έξαψης του, την ίδια ακριβώς στιγμή την κρατάει συντονισμένη με την αντίστοιχη των άλλων αλλά σαν συνόλου πια. Ώρες-ώρες είναι να απορείς πώς σ’αυτή τη συντακτική δύναμη της αρμονίας συγκλίνουν κι άλλες δυνάμεις, φαινομενικά ετερόκλητες και αμέτοχες στο τεκταινόμενο, όπως ο φωτογράφος που, ενώ βρίσκεται κυριολεκτικά έξω απ’το χορό, τελικά συντονίζεται με το ρυθμό και διατάσσει και συνθέτει την εικόνα του σύμφωνα πια τις νόρμες της μουσικής που κροταλίζει φρενιασμένα μεν,  συντεταγμένα δε.

 

Leave a comment

Filed under Φωτογραφίες δρόμου

Οι κουτσουλιές των συμβόλων

Milano-(9)-Pigeons-DSΌσο υπάρχει άνθρωπος, διανοητικός άνθρωπος, τόσο θα υπάρχουν και σύμβολα. Η ανάγκη να συμβολίζεις τις ιδέες με κάποιες φυσικές μορφές είναι κατά βάση εικονοποιητική ανάγκη. Το θέμα είναι όμως ότι αφενός τα παλιά σύμβολα έχουν εξαντλήσει τη δυναμική που είχε ο συμβολισμός τους-ποιος μπορεί πια να δει το Άγιο Πνεύμα σε ένα περιστέρι ή ποιοι ξέρουν γιατί το ίδιο πουλί μπορεί να συμβολίζει την Ειρήνη αφού και τα ταχυδρομικά περιστέρια μας τέλειωσαν και η επαφή με τη Βίβλο, την αφήγηση της και τους συμβολισμούς που γέννησε,  είναι ένα μακρινό παρελθόν πια;-και το άλλο θέμα που προκύπτει είναι ότι ακόμη και τα ζώα που τα μετατρέπαμε σε υποζύγια της συμβολιστικής μας ανάγκης έχουν αποδομηθεί μυθικά, μυθοποιητικά. Δέστε οποιαδήποτε από τις νέες μυθολογίες που δημιουργούνται. Κανένα εμβληματικό ζώο δεν παίρνει κάποιο ρόλο σ’αυτές. Ο αετός, το λιοντάρι, το περιστέρι, η αλεπού, ο γάιδαρος, ο σκύλος είναι πια οριστικά και αμετάκλητα εξορισμένα από τη μυθοποιητική και άρα μακροπρόθεσμα και τη συμβολιστική διαδικασία. Από τη στιγμή που ένα ποντικάκι έγινε ιλαρός ήρωας κάθε συμβολισμός πέφτει στο επίπεδο του καρτούν.

Εδώ ακόμη και τα πρόσωπα, τα θρυλικά πρόσωπα της Ιστορίας, της πρόσφατης Ιστορίας δυσκολεύονται να μπουν στη μυθοποιητική διαδικασία και έρχεται κάποια στιγμή που κι αυτά αποδομούνται-ο Τσε Γκεβάρα μοιάζει προς το παρόν να αντιστέκεται και πιθανολογώ ότι με κάποιο τρόπο και ο Μαντέλα θα μπει σ’αυτή την προνομιακή χορεία της Ιστορίας. Τι μένει πια για να τού φορτώσουμε την ιδεοληπτική μας συμβολιστική; Το φεγγάρι πατήθηκε και αποδομήθηκε κι αυτό. Δεν εκπέμπει πια κανένα μυστήριο. Άλλωστε το λυχνάρι του δεν φωτίζει τις πόλεις όπου κατοικεί η συντριπτική πλειοψηφία της ανθρωπότητας. Μόνο το νωθρό, τεμπέλικο αλλά όντως γλυκόφατσο panda κατάφερε μέσα στον εικοστό αιώνα να μπει σε μια συμβολιστική, τρυφερή μεν αλλά-ατύπικα για σύμβολο-πεζή. καμιά σχέση με τη δύναμη, την ταχύτητα, την ορμή των παλιών συμβόλων που μας προμήθευε το ζωϊκό βασίλειο.

Το περιστέρι το καημένο αναγκάζεται να φορτώνεται στη μικρή του πλάτη βαριούς διαχρονικούς συμβολισμούς και, προς το παρόν, παρόλη τη λήθη που πέφτει βαριά στη μυθοποιϊα του, καταφέρνει ακόμη και ανταπεξέρχεται στο ρόλο του-σκεφθείτε μόνο, για να μείνουμε στα στενά όρια της Ελλάδας, με πόσο επιπλέον φορτίο το πλούτισε ο Γκάτσος. Προφανώς έχει εγκατασταθεί η συμβολική εικόνα του στο DNA της ανθρωπότητας και δύσκολα θα βγει από κει, εκτός και αν μας προκύψει κανένα ζοφερό σενάριο όπως εκείνο το σατανικά αστείο του Χίτσκοκ.

Leave a comment

Filed under Γαβ και νιάου κι άμα λάχει τσίου